Ukryte koszty posiadania maszyny produkcyjnej – czego nie widać w ofercie handlowej
Kiedy firma rozważa zakup nowej maszyny produkcyjnej, najczęściej patrzy na jedną liczbę – cenę zakupu. To zrozumiałe, bo to największa pozycja na fakturze. Problem w tym, że cena zakupu to zazwyczaj tylko część rzeczywistego kosztu, jaki urządzenie wygeneruje przez cały okres użytkowania. Pozostałe składowe są mniej widoczne, ale równie realne.
Co składa się na całkowity koszt posiadania maszyny?
Ekonomiści i specjaliści od zarządzania produkcją posługują się pojęciem TCO – Total Cost of Ownership, czyli całkowitego kosztu posiadania. Obejmuje on wszystkie wydatki związane z maszyną przez cały cykl jej życia, nie tylko cenę zakupu.
W przypadku maszyn przemysłowych – takich jak młyny do tworzyw sztucznych czy wentylatory promieniowe – na TCO składają się zwykle następujące pozycje.
Koszt zakupu to punkt wyjścia, ale do niego dochodzą koszty transportu i instalacji, które przy ciężkich maszynach przemysłowych mogą wynosić kilka do kilkunastu procent wartości urządzenia. Następnie pojawia się koszt uruchomienia i kalibracji – nowe urządzenie rzadko kiedy jest od razu gotowe do pracy z pełną wydajnością.
Osobną kategorią są koszty eksploatacyjne: energia elektryczna, materiały eksploatacyjne, oleje, filtry, sita i inne części zużywające się w trakcie normalnej pracy. W maszynach do rozdrabniania tworzyw istotną pozycją są noże i elementy tnące, które wymagają regularnej wymiany lub ostrzenia.
Koszty serwisu i przeglądów to kolejny element, który firmy często niedoszacowują na etapie zakupu. Producenci wymagają regularnych przeglądów jako warunku utrzymania gwarancji. Po jej wygaśnięciu koszty napraw spadają w całości na właściciela urządzenia.
Wreszcie – zamrożony kapitał. Pieniądze wydane na zakup maszyny to środki, które nie pracują gdzie indziej. Dla firm z ograniczonym dostępem do finansowania lub działających w branżach o zmiennym popycie, to szczególnie istotny czynnik.
Kiedy wynajem wypada korzystniej niż zakup?
Wynajem eliminuje większość wymienionych kosztów poza rzeczywistym czasem użytkowania sprzętu. Płacisz za dostęp do sprawnej, obsługiwanej technicznie maszyny dokładnie przez taki okres, jaki potrzebujesz. Serwis, przeglądy i transport wliczone są w cenę najmu.
Z ekonomicznego punktu widzenia wynajem ma przewagę nad zakupem w kilku konkretnych sytuacjach: gdy zapotrzebowanie na dany sprzęt jest jednorazowe lub sezonowe, gdy firma chce przetestować maszynę przed decyzją o zakupie, gdy własne urządzenie uległo awarii i konieczne jest szybkie zastępstwo, a także gdy kapitał jest potrzebny na inne inwestycje o wyższym priorytecie.
Zakup natomiast ma sens przy stałym, wieloletnim zapotrzebowaniu, gdy maszyna będzie pracować przez większość dni roboczych i gdy firma ma stabilne warunki finansowe pozwalające na zamrożenie kapitału.
Praktyczny przykład
Firma zajmująca się przetwórstwem tworzyw sztucznych otrzymuje jednorazowe zlecenie wymagające rozdrobnienia kilku ton odpadów poprodukcyjnych. Zakup młyna do tworzyw to wydatek od kilkudziesięciu tysięcy złotych wzwyż, plus koszty instalacji, szkolenia operatora i serwisu. Jeśli zlecenie jest jednorazowe – inwestycja nigdy się nie zwróci. Wynajem młyna na czas realizacji zlecenia pozwala wykonać pracę przy ułamku tego kosztu i bez żadnych zobowiązań po jego zakończeniu.
Jeśli Twoja firma stoi przed podobną decyzją – skontaktuj się z nami. Pomożemy ocenić, czy w Twoim przypadku wynajem maszyny jest rozwiązaniem, które ma ekonomiczny sens.